ทำไม คนเก่งลงทุน ยังแพ้อารมณ์ ภัยเงียบที่ไม่ควรประมาท

MY Kismet
18 พ.ค. 26
16:39
85 views

ทำไม คนเก่งลงทุน ยังแพ้อารมณ์ ภัยเงียบที่ไม่ควรประมาท คำตอบคือ เป็นสัญชาตญาณของสมอง ที่ตอบสนอง เพื่อการอยู่รอด สิ่งนี้เป็นสิ่งที่ ไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้ เพราะการทำงานของสมอง มีการตอบสนองที่ไวมาก และอาจจะไวกว่า ขบวนการคิด ที่กำลังทำงานอยู่

พฤติกรรมของสมองและสาเหตุที่นักลงทุนมักจะพลาด
ข้อเท็จจริงที่เกี่ยวกับการใช้อารมณ์ในการลงทุน
ความหมาย Loss Aversion และวิธีควบคุมอารมณ์

พฤติกรรมตอบสนอง ของสมองช่วงลงทุน

สำหรับนักลงทุน เป็นที่รู้กันดีว่า การลงทุนนั้นมีความเสี่ยง และพฤติกรรม ที่เชื่อมโยงกับความเสี่ยงเหล่านั้น อาจเกิดมาจาก การควบคุมอารมณ์ แต่ในอีกทางหนึ่ง การทำงานของสมอง กลับมีอิทธิพล ที่แข็งแกร่งกว่า เพราะสมองนั้น จะตอบสนอง ต่อสิ่งเร้าได้ง่ายกว่า และมีสัญชาตญาณ การเอาตัวรอดอยู่

เมื่อมีการลงทุน ระบบของสมอง จะมีการแบ่งภาระงาน ที่แตกต่างกัน โดยส่วนแรก ที่เข้าถึงได้ง่ายที่สุด คือการหลั่งสารโดพามีน ความรู้สึกถึง ผลกำไร ทั้งที่ยังไม่ได้ลงทุน สิ่งนี้เป็นตัวกระตุ้น ที่ทำให้นักลงทุน อาจเพิ่มเงินลงทุน และคาดหวังผลลัพธ์ จนมากเกินไปได้ (13 สิงหาคม 2025) [1]

โดยที่ทฤษฎีนี้ ได้มีงานวิจัยรองรับ และเริ่มมีการศึกษา มาตั้งแต่ช่วงปี 1997 เป็นส่วนหนึ่งของสาขา “ประสาทเศรษฐศาสตร์” โดยที่งานวิจัยชิ้นแรกนี้ ได้มีการขยายขอบเขต การเรียนรู้เพิ่มเติม เมื่อช่วงปี 2004-2005 อีกทั้งยังถูกบันทึก ให้เป็นข้อมูลที่เกี่ยวกับ พฤติกรรมของนักลงทุนด้วย

ทำไมคนเก่งลงทุน ถึงยังมีโอกาสพลาด?

คนที่เก่งการลงทุน มักมีนิสัย ที่แตกต่าง และเป็นเอกลักษณ์ ซึ่งสิ่งเหล่านี้ อาจเป็นสาเหตุ ที่ทำให้โอกาสพลาด เกิดขึ้นได้ ตัวอย่างเช่น หมกมุ่นอยู่กับ การลงทุนประเภทเดียว หรือหมกมุ่นอยู่กับ การจัดการ งบประมาณ จนลืมศึกษาเรื่องอื่นๆ และนอกจากนี้ ยังมีอีกหลายสาเหตุ ที่ทำให้นักลงทุน ตัดสินพลาดได้ ดังนี้

ยึดติดจนเกินไป: เป็นพฤติกรรม ที่เกิดขึ้นบ่อย สำหรับนักลงทุน ที่ลงทุนหุ้นตัวหนึ่ง มาเป็นเวลานาน ในช่วงเวลาการขาย จึงเป็นเรื่องยาก ที่จะตัดสินใจได้ และสิ่งนี้เองที่ทำให้ การลงทุนนั้น มีความเสี่ยงที่เพิ่มขึ้น
รักแบรนด์มากเกินไป: ไม่ว่าจะเป็น การรักในนโยบาย หรือผลิตภัณฑ์ สิ่งเหล่านี้เป็นตัวยึดเหนี่ยว ที่ทำให้นักลงทุน ไม่สามารถขายหุ้นได้ ถึงแม้จะรู้ว่า การลงทุนนั้น มีโอกาสขาดกำไรสูง
มั่นใจมากเกินไป: เป็นปัญหาใหญ่ ที่นักลงทุนหลายคนเจอ เพราะเชื่อใน สัญชาตญาณ และผลงานในอดีต สิ่งนี้ทำให้นักลงทุนหลายคน เลือกที่จะเชื่อตัวเอง มากกว่าเชื่อข้อมูล จึงมีโอกาสพลาดสูง

ที่มา: 13 Biggest Mistakes Even Experienced Investors Make (8 พฤศจิกายน 2019) [2]

ประสบการณ์เยอะ ช่วยลดข้อผิดพลาดได้ จริงหรือไม่?

ประสบการณ์ จากการลงทุน ไม่ได้การันตี ว่าจะช่วยลด ข้อผิดพลาดได้ทั้งหมด เป็นเพียงการเพิ่ม ความทรงจำที่สามารถ คาดการณ์สถานการณ์ ล่วงหน้าได้เท่านั้น เช่น Warren Buffett ที่สามารถทำกำไร จากวิกฤตการเงินปี 2008 ได้ 1 หมื่นล้านดอลลาร์ โดยอาศัยประสบการณ์ จากความผิดพลาดเดิม

ในอีกทางหนึ่ง ประสบการณ์ จากการเอาชนะตลาด อาจเป็นความมั่นใจ ที่ทำให้นักลงทุน ตัดสินใจพลาดได้ ตัวอย่างเช่น Bill Ackman ที่ตัดสินใจพลาด ในช่วงปี 2015 จากความเชื่อมั่นในอดีต ที่เคยเอาชนะการลงทุนได้ สิ่งนี้เป็นภาพสะท้อน ถึงผลเสีย ของการเชื่อมั่น ในประสบการณ์ จนมากเกินไปได้

วิเคราะห์งานวิจัย ทำไมคนเก่งลงทุน ถึงแพ้อารมณ์

ในช่วงเวลานี้ ที่ตลาดหุ้นโลกมีมูลค่าสูงถึง 110 – 115 ล้านล้านดอลลาร์ (สืบค้นเมื่อ 18 พฤษภาคม 2026) มีนักลงทุนหลายคน กำลังประสบปัญหา เกี่ยวกับ การควบคุมอารมณ์ และการควบคุม พฤติกรรมการลงทุน ที่อาจจะส่งผลเสีย ต่อภาพรวมพอร์ตทั้งหมด โดยมีสาเหตุหลักๆ ค่าความผันผวน ที่ทวีความรุนแรงขึ้น

ตามหลักจิตวิทยา ผู้ที่ลงทุนเก่ง มักมีโอกาสพลาด ในเรื่องการจัดการอารมณ์ สิ่งนี้เกิดขึ้นได้ จากแรงกระตุ้น ภายในตลาดหลักทรัพย์ เมื่อตลาดอยู่ในช่วงขาขึ้น นักลงทุนต่างตื่นเต้น และเริ่มต้นการลงทุน อย่างบ้าคลั่ง แต่เมื่อตลาดเข้าสู่ช่วงขาลง นักลงทุนมักจะ เทขายสินทรัพย์ เพราะกลัวขาดทุน (16 มิถุนายน 2025) [3]

สิ่งเหล่านี้ เรียกว่าเป็น “กับดักการลงทุน” ถือเป็นอคติ ในการลงทุนประเภทหนึ่ง ที่การตอบสนอง ต่อปัจจัยภายนอก มีอิทธิพลสูง ต่อระบบในสมอง อีกทั้งยังเพิ่มแรงจูงใจ ในการตัดสินใจพลาดได้ สิ่งนี้เกิดขึ้นได้ ไม่ว่าจะเป็น นักลงทุนที่เก่งกาจแล้ว หรือกลุ่มนักลงทุนมือใหม่

ทฤษฎี Loss Aversion คืออะไร?

ทฤษฎี Loss Aversion คือ ความเกลียด ที่ต้องเจอกับความสูญเสีย เป็นภาวะทางอารมณ์ ที่จะตอบสนองได้ดี สำหรับการคาดการณ์ กับเหตุการณ์สูญเสีย ซึ่งเป็นความรู้สึก ที่สะท้อนภาพได้ดีว่า การได้รับมา โดยงานวิจัยตั้งต้น ได้มีการสันนิษฐาน ถึงความเชื่อมโยง กับภาวะซึมเศร้า และการแสดงออก ทางบุคลิก

หากสนใจอ่านเนื้อหาทั้งหมดนี้คลิกอ่านต่อได้ที่ pmc

เทคนิคการควบคุมอารมณ์ ของนักลงทุน มีอะไรบ้าง?

1. ฝึกความอดทน สิ่งนี้ช่วยให้ ผ่านเหตุการณ์ต่างๆ ที่เกี่ยวกับการลงทุนได้
2. ต้องเชื่อมั่น ในแผนการลงทุน สิ่งนี้เป็นเหมือน เครื่องยึดเหนี่ยว ที่ทำให้อารมณ์ ไม่เข้ามามีบทบาท
3. ปรับเปลี่ยน ทัศนคติ หรือการมองโลก ในแง่บวกเสมอ สิ่งนี้ช่วยควบคุม อารมณ์ได้เป็นอย่างดี
4. ลดการรับรู้ ข่าวสารที่เกี่ยวกับ การลงทุน ในช่วงเวลาที่ อารมณ์ไม่คงที่
5. จดจ่อกับเป้าหมาย ที่ได้มีการตั้งไว้ สิ่งนี้ช่วยเน้นย้ำ ถึงแผนการลงทุน ที่ปลอดภัยได้

ข้อสรุป ทำไม คนเก่งลงทุน ยังแพ้อารมณ์

บททิ้งท้าย ทำไมคนเก่งลงทุน ยังแพ้อารมณ์ คำตอบคือ เป็นอคติการลงทุน ที่เกิดขึ้นได้ตลอดเวลา สิ่งนี้ได้รับอิทธิพล มาจากปัจจัยภายนอก ที่เกิดภายใน ตลาดหลักทรัพย์ ทั้งช่วงขาขึ้น และขาลง หรือแม้แต่ช่วง วิกฤตการเงินต่างๆ สิ่งนี้เหล่านี้ส่งผลให้ อารมณ์ของนักลงทุน ไม่คงที่เท่าไหร่นัก

ควบคุมอารมณ์ได้ มีโอกาสชนะการลงทุน จริงหรือไม่?

คำตอบคือ เป็นเรื่องจริง และมีโอกาสทำกำไร จากการลงทุน ได้อย่างมหาศาล เพราะอารมณ์นั้น ถือเป็นความเสี่ยงหลักๆ ที่นักลงทุนหลายคนพ่ายแพ้ หากเอาชนะ อารมณ์ของตัวเองได้ แน่นอนว่า โอกาสที่ทำกำไร และโอกาสที่จะ ประสบความสำเร็จ ก็จะสูงขึ้นตามไปด้วย

นิสัยอารมณ์ร้อน ไม่เหมาะกับการลงทุน จริงหรือไม่?

คำตอบคือ เป็นเรื่องจริง หากบุคลิกเดิม เป็นคนอารมณ์ร้อน และควบคุมอารมณ์ไม่ได้ ไม่เหมาะสมอย่างยิ่ง ที่จะลงทุน เพราะการลงทุนนั้น อาศัยความอดทน และความเชื่อมั่น ในแผนการลงทุนเป็นหลัก หากมีเหตุการณ์ต่างๆ ที่เข้ามากระทบ อาจจะทำให้ เกิดการตัดสินใจพลาดได้ง่าย